Netwerkevent KpNK: Onderzoek en praktijk verbonden

Professionals delen kennis, ervaringen en onderzoeksvragen.

10 september 2026, TNO Next Delft

In 2025 is het Kennisprogramma Natte Kunstwerken (KpNK) gestart met een nieuwe, vierjarige programmaperiode (2025-2029). Nu we zo’n anderhalf jaar verder zijn, is het tijd om de nieuwste onderzoeksresultaten, praktijkervaringen en de voortgang van het programma met elkaar te delen.

Daarom kwamen op 10 september 2026 medewerkers en onderzoekers van Rijkswaterstaat, TNO, Deltares en MARIN bijeen bij TNO in Delft. In de gesprekken rond posters, presentaties en demonstraties bleek wederom hoe groot de behoefte is om kennisvragen gezamenlijk op te pakken.

Fotografie: © Eric de Vries

Renovatie Krammersluizen: ervaringen aannemer en Rijkswaterstaat

Hessel Voortman (HVEC) en Constantijn Steenbergen (RWS) trapten af door te vertellen over hun ervaringen bij het renovatietraject van de Krammersluizen. Dit is een van de grootste projecten van Rijkswaterstaat in 2026. Niet alleen vanwege de cruciale ligging van de sluis – van de 100.000 schepen die jaarlijks de Volkeraksluizen passeren, gaan er 40.000 via de Krammersluizen – maar juist ook door de grootte van het complex. De twee duwvaartsluizen en de twee pleziervaartsluizen worden gerenoveerd, de spuicapaciteit wordt vergroot en de scheiding tussen zoet en zout wordt verbeterd. Daarbij wordt gekozen voor een andere techniek, waardoor het energieverbruik met 30% zal afnemen.

Maar in de presentatie ging de aandacht vooral uit naar de verbinding tussen praktijk en kennisontwikkeling. De ervaringen die tijdens de renovatie worden opgedaan, leiden regelmatig tot nieuwe kennisvragen. Het oplossen daarvan past niet binnen een uitvoeringstraject. Door dergelijke vragen in onderzoek op te pakken, kunnen praktijkervaringen worden omgezet in kennis die vervolgens weer bruikbaar is bij toekomstige projecten om slimmer en effectiever te werken.

Fotografie: © Eric de Vries

Bezoek aan het lab

Een van de onderdelen van de middag was een rondleiding door de TNO-labs. Hier kregen deelnemers een inkijkje in het onderzoek naar damwanden en trekankers dat binnen KpNK wordt uitgevoerd. De demonstraties maakten duidelijk hoeveel expertise en meetwerk nodig zijn om de toestand van gecorrodeerde constructies betrouwbaar te beoordelen en bestaande beoordelingsregels met nieuwe wetenschappelijke inzichten verder te verbeteren.

Reacties

Het delen van kennis, ervaringen en bevindingen en het samenzijn werd op prijs gesteld. Marjolein Hermans (MARIN en lid programmateam KpNK) en Yvonne Koldenhof (MARIN): ‘Goed om collega’s van andere instellingen te ontmoeten en meer in detail over hun onderzoeken te vernemen. Je gaat dan ook makkelijker te rade bij elkaar over een onderwerp als dat aan de orde is.’

De aanwezigen waardeerden de inkijk in lopende onderzoeken en de mogelijkheid om onderzoekers van andere organisaties te ontmoeten. Tegelijkertijd werd het belang benadrukt van een blijvende verbinding tussen kennisontwikkeling en de dagelijkse praktijk van beheer, renovatie en vervanging. Juist daarin zagen deelnemers kansen voor toekomstige bijeenkomsten. De presentatie over de renovatie van de Krammersluizen was ook een concreet voorbeeld van de manier waarop kennisontwikkeling en toepassing elkaar kunnen versterken. In de gesprekken daarna werd het belang van deze koppeling breed onderschreven.

Zoals Raphael Steenbergen (TNO) en relatiemanager Astrid Paulussen (Rijkswaterstaat) aangaven: ‘Daar doen we het voor, voor de bruikbaarheid in de praktijk.’ Andreas Höllbacher (programmateam KpNK en TNO) gaf aan: ‘Ik zag vandaag duidelijke voorbeelden van de samenhang tussen theorie en praktijk. Presentaties over onderzoeken prima, maar de doelstelling van het kennisprogramma is ook om de antwoorden op onderzoeksvragen toepasbaar te maken. Ik vind het ook een verantwoordelijkheid van onderzoekers om te zorgen dat dat mogelijk is.’

Ook biodiversiteit en vismigratie kregen aandacht via een posterpresentatie. Mede door Europese ontwikkelingen wordt dit een steeds belangrijker onderwerp. Nino Zuiderwijk en Tom O’Mahoney (beiden Deltares) die onderzoek verrichten op dit terrein, maakten duidelijk dat natte kunstwerken een belangrijke rol spelen bij het creëren van ecologische verbindingen en het bereiken van ecologische doelen in het watersysteem. Het is daarom waardevol dat binnen het Kennisprogramma ook voor deze thema’s aandacht ontstaat en aansluiting wordt gezocht bij internationale ontwikkelingen.

Fotografie: © Eric de Vries

Presentaties beschikbaar

De presentaties van de middag werden gegeven aan de hand van de vier nu actieve onderzoekslijnen binnen KpNK, zie het Kennisplan KpNK 2026. Hieronder vind je de link naar de presentaties.